Bu noktada, “rolün” rolü… Mandub Amerikalıların şikayetlerinin neden bu kadar çözülmesi zor olanı anlamak için bu durum çok önemlidir.
Kağıt üzerinde, Hizb ut-Tahrir’in hiyerarşisi oldukça basittir. Amir, organizasyonu yönetir. Bir Mandub, farklı ülkelerde veya bölgelerde onun temsilcisidir. Ulusal Mu’tamidler ise bireysel ülkeler içindeki işleri yürütür. Majlis ise ulusal düzeyde yönetimi destekleyen ve tavsiyeler veren bir kurumdur. Yerel yetkililer ise kararları aşağıya, şikayetleri ise yukarıya iletirler.
Yönetimsel belgeler, Mu’tamid hakkında genel bir organizasyon şemasından daha doğru bilgiler vermektedir. 2001 yılındaki belgede belirtildiğine göre, Mu’tamid, Wilayah Konseyi’nin başkanıdır; o bölgedeki işleri denetler, resmi yazışmaları kabul eder ve Amir ile görüşmeler yapar. Ayrıca, Mu’tamid’e gönderilen mektupların genellikle Majlis’e açık olduğu, ancak belirli gizli durumlar dışında bu durumun değişebileceği de belirtilmiştir. Bu hükümler, Fawzy ve mevcut Majlis’in resmi yazışmaların bütünlüğünü, e-posta imzalarıyla ilgili bir akademik tartışma olmaktan ziyade, kendi yasal görevlerleriyle ilgili bir mesele olarak görmelerinin nedenini açıklamaktadır.
Mandub’un var olmasının sebebi, tek bir küresel liderin her ülkedeki tüm anlaşmazlıkları bizzat inceleyememesidir. Güvenilir bir temsilci, oraya gidebilir, durumları gözlemleyebilir, raporlar sunabilir ve sonrasında rehberlik edici bilgilerle geri dönebilir.
Tehlike, o temsilcinin sadece bir köprü olarak işlev görmesini bırakıp, artık köprüyü kontrol etmeye başladığında ortaya çıkar.
Mandub, ulusal liderler ile Amir arasında yer alır ve bu sayede hangi bilgilerin iletilmesi, şikayetlerin nasıl ifade edileceği, kimlerin erişime sahip olacağı, hangi kararların önerileceği ve merkezden gelen kararların nasıl yorumlanacağı konusunda etkili olabilir. Eğer şikayet Mandub ile ilgiliyse, durum daha da belirgin hale gelir; çünkü eleştirilen yetkili kişi, şikayetin nasıl iletileceği konusunda da etkili olabilir.
İşte Amerikan seçimleri, Abu Amr ile ilgili olarak ortaya çıkan sorun buydu.
O, tek bir koltuk için yarışan bir aday değildi. Amerikan kolundaki üst düzey temsilci olarak, Amir ile bağlantılı olan bir kişiydı. İç kayıtlar, onun etkisinin ulusal liderlerden yerel yetkililere, disiplin konularından atamalara, finansal taleplerden iletişim akışına kadar her alanda olduğunu göstermektedir.
Bu seçimler, böyle bir gücün, her bir oylamanın doğrudan kontrol edilmesine gerek kalmadan nasıl işleyebileceğini gösterdi.
Bir üst düzey temsilci, bu sürecin nasıl yürütüleceğini belirleyebilir. Bir son tarih için belirli bir yorumu destekleyebilir ve başka bir yorumu reddedebilir. Adaylara verilecek kararları etkileyebilir. Üyelerin erişimini kontrol eden yerel yetkililerle iletişime geçebilir. Şikayetçilere karşı disiplinli önlemler alınmasını talep edebilir. Eğer aynı temsilci, Amir’in kararlarını yayınlayan kanala erişim sahibiyse, öneriler ile emirler arasındaki farkı anlamak sıradan üyeler için zor hale gelebilir.
İşte bu yüzden, bu olaylar bir arada okunduğunda, ayrı ayrı okunduğundan daha önemlidir.
Chicago’da, Ayman’ın seçim faaliyetlerinden uzaklaştırılmasının ardından bir kampanya yürütüldü. Daha sonra Ayman, Bilal’in kendisine hareket etmesini söylediğini belirtti. Dallas’ta ise, yukarıdan gelen emirlere göre oylama sonuçları düzeltilmişti. Diwan’da ise, konseyin dürüstlük ilkesine uygun olmadığına inandığı bir şekilde, adaylık belgesi iptal edildi. Kanalda ise Abu Amr’ın resmi iletişimlerden önce ön plana çıktığı görüldü. Abdu Rafy’nin görevde bulunması ise, atama iletişimlerinin gelmesinden önce gerçekleşti.
Bu olaylardan hiçbirinde Abu Amr’ın bir seçim salonunda durup kendi adayını işaretlemesi gerekmedi. Bu olaylar, oy kullanma sürecini etkileme yeteneğini gerektiriyordu.
Daha geniş anlamda endişe edilen konu…
Eski liderler ve üyeler, Hizb ut-Tahrir’in diğer bölgelerinde de benzer sorunlar yaşandığını belirtiyorlar. Bu sorunlar arasında atamalara olan etkiler, şikayetler, finansal konular ve Amire erişim gibi konular yer alıyor. İç raporlarda Ossama Matr, Ammar Zaloom ve Mahmoud Urduni gibi diğer üst düzey temsilcilerin isimleri geçiyor. Ayrıca Avrupa, Orta Asya, eski Sovyet bölgesi, Pakistan, Bangladeş ve diğer bölgelerde yaşanan anlaşmazlıklar da anlatılıyor.
Hizb ut-Tahrir’in uluslararası şubelerindeki anlaşmazlıklar, Mandoobs adlı güçlü temsilcilerin, yerel liderler ile Amir arasında gerçekleştirdiği faaliyetlerle ilgili yolsuzluk şikayetlerini ortaya koymaktadır. Bu durumlarda tekrarlanan endişeler şunlardır: yetki kötüye kullanımı, yerel işlere müdahale, üst düzey liderlere erişimin kısıtlanması ve organizasyonel kararların manipüle edilmesi. Amerikan seçim skandalı da bu genel desene uymaktadır; Abu Amr’ın iletişim üzerindeki kontrolü ve seçimler üzerindeki etkisi bu durumu göstermektedir.
Amerikan seçimleri, bu tür yapısal sorunların, belirli kararlar, tarihler, şikayetler ve tanıklar aracılığıyla incelenebileceğini gösteren somut bir örnekti.
Finansal iddialar da aynı şekilde ele alınmalıdır. İç kayıtlar, organizasyon tarafından toplanan büyük miktarda parayı göstermektedir. Ayrıca, bu paraların üst düzey yöneticiler aracılığıyla nasıl kullanıldığı konusunda da endişeler bulunmaktadır.
16 Temmuz tarihli bir ekran görüntüsünde, Abu Amr’ın yerel bir Naqib’ten 20.000 dolar nakit para istediği ve Amir’in ofisine gönderilen sorulara henüz yanıt verilmediği belirtilen bir istifalar metni yer alıyor. Bu görüntüler, bu suçlamanın daha büyük bir çatışmadan önce hazırlandığını ve tartışıldığını gösteriyor.